Abdulhasan Al-Jaberi–Hollanda 
Yeni arkadaşlarım, yeni evim
Kudüs’te uluslararası gönüllülerle buluştuğumda kampın beklentilerimi karşılayıp karşılamayacağı konusunda şüphelerim vardı. Ama sonra buranın yerlileriyle tanıştım ve hem halkı hem de gönüllüleri yıllardır tanıyormuşum gibi şakalaşmaya ve herkesle konuşmaya başladım. Kamp işte tam böyleydi, sanki yıllardır arkadaşmışız ve birbirimizi daha dün görmüşüz gibi hissediyordum… gerçekten de Abdelrahim Jerdani Okulu’ndaki ilk andan beri sohbet edip gülüyorduk.
En çok da Askar Kampı’ndaki çocuklardan etkilendim. Bu çocuklar… bu şartlar altında… yine de hayat dolu, heyecan, neşe ve enerji dolular. Onlarla karşılaşır karşılaşmaz onlardan biri oldum, onuyla haylazlık yapıp, yirmisi tarafından kovalanıp, yetmişiyle şeker yedim… ve şimdi hepsini birden özlüyorum.
Kendimi tecrübe sahibi hissediyorum ve kendimi daha iyi tanıdığımı düşünüyorum. Burada insanlar çok kötü şeyler yaşıyorlar ama yine de iyi zaman geçirebiliyorlar. Acı çektiklerini görmek çok üzücü. Şimdi Filistin davasını daha da fazla önemsiyorum. Gelecekte onlar için bir şeyler yapabilmeyi diliyorum.
Adam Kershaw—İngiltere
Uğraşmaya devam 
En son nerede bu kadar iyi, ilginç ve akıllı insanı bir arada gördüğümü hatırlamıyorum. Bu çalışma kampı şans eseri karşıma çıktı ve son dakikaya kadar uçak parasını denkleştiremedim. Neyse ki sonunda buldum, bunun için gerçekten çok mutluyum.
Gerçekten ilham verici bir deneyim oldu, yıllarca sürmesini umduğum arkadaşlıklar edindim.
Umarım sizde biz gönüllülerden bir şeyler öğrenmişsinizdir. Bir sürü anı, harika bir deneyim ve yeni bir Filistin perspektifiyle ayrılıyorum buradan. Çabalamaya devam edin. Ben (ve bir sürü başka kişi) sizi düşünüyor olacağız. ‘İnşallah’ bu bir veda değildir.
Mohammed Ali Amla—İngiltere 
Nablus’taki kardeşlerim
Her zaman Filistin’in kutsal topraklarına gelmeyi dilemişimdir. Beni bekleyen şeyleri bilmiyordum geldiğimde. Son birkaç hafta duygusal anlamda bir hız treni gibiydi. Güldüm, kahkahalar attım ve tabii ki ağladım.
Neden ağladığımı merak ediyor olabilirsiniz. Gözyaşlarım Nablus’un eski şehrinde bir rehberle gezerken başladı. Bu kadar eski bir şehri gezmek, özellikle de her sokağın -tanıştığınız her insan gibi- anlatılacak yüzlerce hikayesi varken, bir onur. Aksar’da tanışacağınız her çocuk en taş kalbi bile yumuşatacak hikayeleri olmasına rağmen insanın içini ısıtıp gülümsemenize sebep olur. Çocuklukları İşgal yüzünden ellerinden alınan bu çocukların psikolojik travmaları çok bariz. Ama yine de bu çocukları oynarken ve gülerken görüyorsunuz ve onlardan pek çok şey öğreniyorsunuz.
Nablus’a gelmek bana çok şey öğretti, bu insanlardan hayat ne kadar zorlaşsa da yaşamaya devam etmeyi öğrendim. Yaşamaya devam etmek daha iyi bir gelecek için tek umutları.
Nablus’a bir yabancı olarak geldim ama bir kardeş gibi karşılandım. Tarihin bu çalkantılı döneminde pek çok konuyu konuştuk, tartıştık ve zaman zaman farklı görüşlere sahip olduk, ama yine de duygu ve düşüncelerin paylaşımı harikaydı. Beraber gülüp beraber ağladığım arkadaşlarımla iletişim halinde olacağım ve kalbimde çok özel yeri olan Nablus’taki kardeşlerimi asla unutmayacağım.
Fernando Peinado Alkaraz—İspanya
Enerjimin yenilendiğini hissediyorum 
Bu Filistin’i ikinci ziyaretim ve içimdeki enerjinin yenilendiğini hissediyorum, yakında tekrar geleceğime eminim. Dost canlısı ve misafirperver insanları yüzünden bu ülkede olmayı seviyorum, ayrıca Filistin her zaman kalbimde.
Filistin’de muhabir olmayı istiyorum ama bu gerçekleşmese de her ne yapıyor olursam olayım haklarınızı savunmak için çalışacağım. Zajel programındakilere başarıları için teşekkür ederim, ülkeme döndüğümde sizler için çalışma sırası bana gelecek. Elimden geleni yapacağıma emin olabilirsiniz!
Gregory Melus—ABD 
Hayata bağlılıkları ve yorulmayan ruhları herkese örnek olabilir
Henüz çoğunun farkında bile olmadığım birçok yönden beni etkileyen bir deneyim oldu. Kamptan her bakımdan keyif aldım. Bu kadar şey yaşamış insanların sıcaklıklarını ve yakınlıklarını nasıl anlatabilirim.
Buradaki yerel gönüllüler beni ülkelerinde güvende ve rahat hissettirirken aldığımız yoğun dersler de durum hakkında daha doğru bir perspektif geliştirmeme yardımcı oldu. İlaveten fikirlerim gerçek yaşam deneyimiyle desteklendi. Sürekli değişen inançlarıma da yansıtabildim burada öğrendiklerimi.
Gerçekleştirilen kültürel etkinlikler çok eğlenceliyken Aksar kampındaki çalışmalarımızda çok ilham vericiydi. Çocukların bu zor koşullara uyum sağlama becerileri bizleri de güçlendirdi. Bu çocukların hayata bağlılıkları ve koşulların yoramadığı ruhları herke örnek olmalı.
Kalbimin derinliklerinden tüm gönüllülere teşekkür ederim. Hepsi çok iyi evsahipleriydi ve biz uluslararası gönüllülere karşı çok sabırlıydılar. Hem yerli hem yabancı gönüllülerle iletişim halinde olmayı diliyorum ve inşallah birbirimizi yine görürüz.
Holly Kilroy—İrlanda
Bize binlerce kitabın öğretebileceğinden fazlasını öğrendik Burada geçirdiğim zamanı hayal bile edemezdim. Hepimiz buradaki durumu biliyorduk ama kimse buraya gelene kadar olayın boyutlarının tam farkına varamaz. Her insanın anlatacak bir hikayesi, her insanın bir trajedisi var. Yine de pes etmiş kimseyi bulamazsınız, buradakiler güçlü, gururlu, hırslı ve hayat dolu insanlar. Kamp bittiğinde tüm arkadaşlarımı geride bırakıyormuş gibi hissettim. Eve gidip eski dostlarımı görmek istiyorum tabi ama sizi neden yanımda götüremiyorum?Kampın tamamı hiç unutamayacağım bir deneyim oldu. Birsürü insanla tanışıp birsürü şey öğrendim; bazı gönüllülerin uzun sürecek arkadaşlıklara başladıklarını düşünüyorum.
Buraya çocuklara bir şeyler öğretmeye ve Filistin’deki hayatın nasıl olduğunu görmeye geldik. Bunun yerine binlerce kitabın öğretebileceğinden fazlasını öğrenen bizdik. Burada sadece hayatın nasıl olduğunu görmedik, bu hayatı yaşadık da. Gülüşleri ve kahkahaları paylaşırken acı ve öfkeyi de hissettik.
Nablus’un insanları gördüğüm en misafirperver insanlar, çocuklar da tek kelimeyle muhteşem. O kadar enerjik ve heyecanlılar ki hiçbir ders sıkıcı geçmiyor. Günlük hayatta karşılaştıkları zorluklara rağmen hiçbir dertleri yokmuş gibi gülüp oynuyorlar. Çok zekiler ve umarım bu potansiyellerini geliştirecek fırsatı bulabilirler.
Yazık ki şimdi biliyoruz ki pek çoğu bulamayacak. Sınır noktalarındaki bekleyişler, aşağılanmalar, yanlış insanların arasına katılma ve İsrail’in korkunç savaş suçları; bunlar o kadar çok kişinin potansiyelini söndürüyor ki insan umutsuzluğa düşüyor.
Sonra Zajel ve Askar’ın gönüllülerine bakıyorum. Bu insanlar bir fark yaratabilmek için çabalıyorlar. Her biri daha önce karşılaştıkları, şu an içinde oldukları ve gelecekte de karşılaşmaya devam edecekleri zorluklara rağmen kendileriyle aynı durumda olan insanlara yardım etmek için çabalıyorlar; Filistin halkına daha iyi bir gelecek sağlamaya yardım etmek için uğraşıyorlar. Kendi ülkemde daha fazla böyle insan olmasını isterdim.
Buradaki insanların yanında kendi endişe ve şikayetlerimiz çok önemsiz ve anlamsız gözüküyor. Buradaki birkaç hafta cehaletimizin tehlikesini, birkaç Arapça kelime ve en önemlisi insan ruhunun gücü ile ilgili çok önemli bir ders verdi. Umuyorum ki katkılarımız bu üç haftada yaptıklarımızla sınırlı kalmaz, burada olanlarla ilgili ülkelerimize döndüğümüzde yapacak ve anlatacaklarımızla devam eder.
Kalplerimizde ve aklımızda,
Bu büyük bir şeyin başlangıcı.
Teşekkürler Zajel ve Askar
Teşekkürler Filistin
Loes de Kleijn—Hollanda 
Sizi neden yanımda götüremiyorum çocuklar?
Çocuklara karşı hislerimi anlatmam saatler alır. Onlarla geçirdiğim zaman çok güzeldi, daha çok görebilmiş olmayı dilerdim. Suratlarındaki gülümseme çok iyi hissettiriyor… Çocuklar onlara öğrettiğim dansları yaptıklarında onlara daima hatırlayacakları birşeyler verdiğimi düşünüp gururlanıyorum. Kampla ilgili hislerim: harikaydı, gerçekten çok sevdim.
Çeviren: Aycan Ak, İstanbul Bilgi Üniversitesi Karşılaştırmalı Edebiyat Bölümü
